- Op de bekende Europese aandelenmarkten zit de stemming er vanmorgen lekker in. Bijna alleen maar hogere noteringen met omzetten die niet bijzonder zijn.
U kent de reden: de 'resultaten' van de eurotop. En die aanhalingstekens staan daar niet zomaar.

- Er zijn namelijk wel een paar besluiten genomen, maar de uitvoering daarvan wordt een heel stuk moeilijker dan het lijkt en is nog lang niet zeker. Alles waar bijvoorbeeld het begrip ESM (een van de Europese steunfondsen) in staat, moet met een grote korrel zout genomen worden, want dat ESM moet nog door een aantal parlementen worden aangenomen. En met deze laatste besluiten gaat dat nog wat moeilijker worden.

- Er is bovendien geen enkel besluit genomen wat ingaat op de oorzaak van alle problemen in de eurozone, te weten de structurele onevenwichtigheden in in ieder geval een paar Zuid-Europese landen. Er worden enkele maatregelen voorgesteld waarmee er meer rust op de financiële markten moet komen, maar dat is het. Opgelost is er echt helemaal niets.

- De reacties op de financiële markten vandaag zijn een 100% overwinning van de perceptie over de realiteit. Die kan in aandelenland nog wel even aanhouden, meer in rente-land gaat het niet lang duren voordat de realiteit weer gaat doordringen.

- Ondertussen worden de problemen in de Amerikaanse economie ook geleidelijk groter. De rode draad in de cijfers die daarover beschikbaar komen is simpel: die worden minder prettig. Nu maar eens afwachten wanneer daar in aandelenland aandacht voor gaat komen.

- Het zal u niet verbazen dat het opnieuw erg rustig is op de bekende Europese aandelenmarkten. Alles en iedereen kijkt naar elkaar en wacht op de uitkomsten van de zoveelste eurotop die komend weekend gehouden wordt. Omzetten en koersbewegingen stellen dus maar weinig voor en wat er aan berichten bekend gemaakt wordt, wordt voor kennisgeving aangenomen.

- Over die mogelijke uitkomsten van die top kunnen we kort zijn. Die gaan maar weinig voorstellen. Daarvoor zijn de tegenstellingen binnen de eurozone simpelweg te groot. Er gaat natuurlijk door veel landen naar Duitsland gekeken worden, maar het is toch volkomen begrijpelijk dat de Duitsers alleen willen betalen als ze kunnen controleren wat er met hun geld gaat gebeuren?  Er is toch geen land wat blanco cheques uitschrijft?

- Meer Duitsland. Ook de kredietwaardigheid van Duitsland begint langzaam maar onder druk te staan. En terecht, want het gaat met Duitsland economisch wel beter dan met andere landen, maar de schuldenpositie van Duitsland begint ook aan te tikken en de optelsom van mogelijke toekomstige verliezen begint indrukwekkend te worden.

- De VS dan maar waar de inhoud van de economische berichten simpelweg niet verbetert. Nu wordt er nog wat gekwakkeld, maar er zijn teveel trends die de verkeerde kant opgaan. De Amerikaanse economie is een mooi geschilderd gebouw waarvan de fundering in een strak tempo aan het wegrotten is. Kijk daarvoor  maar naar de inkomensontwikkeling, de arbeidsmarkt, de tekorten, de schuldenposities en de pensioenproblemen, om er eens een paar te noemen.

- Het was vanmorgen erg rustig op de bekende Europese aandelenmarkten. Omzetten en koersbewegingen stellen maar weinig voor. Er wordt vooral gewacht en naar elkaar gekeken. Allemaal vanwege de eurotop van het komende weekend die z'n schaduw vooruit werpt.

- Voor het zover is, kan er nog even stil gestaan worden bij de woorden van DNB-directeur Kellerman die het publiek in een interview adviseerde meer te gaan sparen en waar mogelijk hypotheken vervroegd af te lossen. Hier wordt het dilemma zichtbaar dat wat goed is voor individuele burgers niet noodzakelijk goed is voor de economie. Mensen met een onzekere of sombere financiële toekomst doen er verstandig aan te sparen, maar dat betekent dan natuurlijk wel dat de economische groei onder druk komt te staan. Vanuit een macro-perspectief geredeneerd wordt de rente o.a verlaagd om de groei te stimuleren, met als bijkomend gevolg dat er een pensioenprobleem ontstaan is waar mensen nu op moeten reageren.

- De eurotop dan maar. Er gaat ongetwijfeld uitkomen dat we als eurozone iets gaan doen om de problemen aan te pakken. Maar blijf altijd in gedachten houden dat de eurocrisis het gevolg is van uit de hand gelopen omstandigheden (met geleend geld ver boven je stand leven) in een paar lidstaten. Daar liggen de oorzaken van alle problemen die er nu zijn. Grote vraag is dan of er dit weekend ook duidelijk gaat worden wat er in die landen gaat gebeuren om de verdiencapaciteit te verhogen. U kent het rijtje waarmee dat moet gebeuren: hervormingen op de arbeidsmarkt, minder zinloze regeltjes, privatiseringen en belastinginning verbeteren, om eens een paar dingetjes te noemen. 'Wij' kunnen als eurozone wel wat doen, maar als 'zij' als individuele landen niets doen, zijn 'onze' acties nagenoeg zinloos. Niet meer dan zeer kostbare pogingen om wat tijd te winnen.

- Ondertussen draait het bedrijfsleven natuurlijk gewoon door. Binnenkort begint het tweede kwartaal resultatenseizoen. Daar gaat waarschijnlijk niet veel prettigs uitkomen. Sommige bedrijven kunnen zich ongetwijfeld onttrekken aan de moeizame economische omstandigheden, maar de bulk van het bedrijfsleven krijgt het moeilijker en dat gaan we zien in de resultaten die gepresenteerd gaan worden.

- De stemming op de bekende Europese aandelenmarkten wil maar niet verbeteren. Opnieuw een dag met veel wat lagere noteringen met omzetten die overigens niet bijzonder zijn. Dit is allemaal niet verrassend natuurlijk, gegeven de inhoud van alle berichten die er met betrekking tot de Europese schuldencrisis beschikbaar komen.

- Het bericht van de dag betreft echter een rapport van de BIS (de centrale bank van de centrale banken). De BIS gaat niet alleen in op de Europese schuldencrisis, maar waarschuwt nog veel meer voor de verschillende consequenties van het optreden van de centrale banken in het aanpakken van de ontstane problemen. Volgens de BIS zijn hierdoor de onevenwichtigheden in de wereldeconomie toegenomen en wordt het de allerhoogste tijd dat de politici in allerlei landen hun bijdrage aan het oplossen van de problemen gaan leveren.

- De BIS heeft het ook over een bankenunie, maar voor welk probleem is dat een oplossing? Er wordt nog steeds erg weinig aandacht besteed aan de oorzaken van de ontstane situatie en vooral heel veel aan de consequenties ervan. En de bankencrisis is een gevolg van de oorzaken van alle problemen en pas toen een probleem geworden. De kern van alle problemen is dat veel landen met geleend geld ver boven hun stand geleefd hebben, daar nu de prijs voor betalen waardoor de banken in problemen aan het komen zijn. Maar er gebeurt nog steeds erg weinig/niets in die landen om het kernprobleem aan te pakken. Te weten: hoe gaat de verdiencapaciteit van die landen verbeteren.

- Nee, de gekozen oplossing is nu om nog meer geld te lenen en dat over die landen uit te sproeien. Let maar op de komende Euro-top waar een volgend plan gepresenteerd gaat worden om de groei te stimuleren. Dus geen arbeidsmarkthervormingen, geen betere belastinginning, geen afschaffen van zinloze regeltjes, geen privatiseringen, nee lekker veel lenen en dan maar hopen dat er deze keer wel groei tot stand gaat komen.

- Het wil opnieuw niet lukken op de bekende Europese aandelenmarkten. Veel wat lagere noteringen met omzetten (opnieuw met uitzondering van die voor KPN)  die weinig bijzonder zijn. Berichten zijn er voldoende, de inhoud ervan is kristalhelder en de bereidheid van handelaren/beleggers om die te begrijpen, begint toe te nemen.

- Alle ontwikkelingen met het woord 'Spanje' erin blijven de gemoederen bezig houden. En terecht. Nu moeten de Spaanse banken 'gered' gaan worden en dan gaat het om groot geld. Maar over wat Spanje daar zelf aan gaat doen geen woord, ook geen woord over wat de Spaanse eigenaren van de banken gaan bijdragen aan die redding, waar het geld dan wel vandaan moet komen nu het Europese reddingsfonds (ESM) nog in oprichting is, blijft onduidelijk en om het allemaal nog wat erger te maken gaat de ECB wat regeltjes versoepelen waar Spaanse banken een beroep op mogen doen.

- Eén ding is volkomen zeker. Met dit pakket komt het vertrouwen in een goede afloop van de problemen alleen maar verder onder druk te staan. Waarom kunnen mensen niet begrijpen dat het iedere keer aanpassen van iedere afspraak en iedere regel de onzekerheid bij alle spelers alleen maar vergroot. Het vertrouwen neemt toe als duidelijk wordt dat er in de betrokken landen zelf acties worden ondernomen om het tij te keren en als de regels plus consequenties voor iedereen gelijk zijn en gehandhaafd worden. Dan kan er namelijk met enige zekerheid over de toekomst worden nagedacht en zekerheid, zelfs als die onprettig is, geeft meer vertrouwen.

- Elders in de wereld gaat het niet veel beter. De laatste serie cijfers uit de VS rechtvaardigen maar één conclusie: afzwakkende economische groei. Om een verdere verzwakking te voorkomen, zal de Amerikaanse regering het begrotingstekort nog verder moeten opvoeren dan nu al het geval is.

- Op de bekende Europese aandelenmarkten wil de stemming er vanmorgen niet inkomen. Bijna alleen maar lagere noteringen, met omzetten die met uitzondering van die van KPN, niet veel voorstellen. U kent de reden. Ben B. te W.  weigerde gisteravond mee te werken aan de (volslagen misplaatste) ideeën van een grote groep aandelenmannetjes.

- In aandelenland weet men zichzelf er iedere keer weer van te overtuigen dat als het een beetje tegenvalt met de economie, de centrale bankiers met een volgend stimuleringsplan komen en het daarna weer allemaal goed komt. Dat de financieel economische realiteit in de hele wereld daar sinds de herfst van 2008 totaal mee in tegenspraak is, doet voor de rest in aandelenland op geen enkele manier ter zake. Als kleine kindertjes wordt er iedere keer gejengeld om meer steun en is men teleurgesteld als die niet komt. 

- Voor volgende tegenvallers kan er gekeken worden naar China waar de cijfers van de inkoopmanagers uit de industrie weer tegenvielen en echt op geen enkele manier wijzen op een hoge groei van die Chinese economie. Die Chinese cijfers zijn trouwens niet eens veel beter dan de cijfers van de inkoopmanagers uit de eurozone die ook vanmorgen gepubliceerd zijn. En we weten allemaal dat de groei in de eurozone op dit moment nauwelijks boven de nullijn uitkomt. Het is net zomin verboden om even stil te staan bij de gevolgen van de afzwakking van de Chinese groei voor de exporteurs van grondstoffen. Kleine indicatie: niet goed. 

- En in Nederland blijft het consumentenvertrouwen maar dalen. Hoe verrassend is dat? Na een heel lange tijd van meer, nog meer en nog veel meer, gaat het nu over dalende huizenprijzen, bezuinigingen, problemen op de arbeidsmarkt, de eurocrisis en het meer dan volledig uitblijven van serieuze plannen om de problemen het hoofd te bieden. Daar helpt zelfs dat oneindige geneuzel over kansen en positief zijn niet meer tegen.